23.2 ℃
De tentoonstelling bestaat uit 16 fotoportretten van Amsterdamse Molukkers. Gastcurator is Huib Akihary, kunsthistoricus en voormalig curator en directeur van het Moluks Historisch Museum. Voor de tentoonstelling interviewde hij Amsterdamse Molukkers over hun leven in de stad en hun familiegeschiedenis.
Aan de hand van deze persoonlijke verhalen worden bezoekers meegenomen door een geschiedenis die de Molukken en Amsterdam al meer dan vier eeuwen met elkaar verbindt. De geschiedenis begint in de koloniale periode, waarin Amsterdam een belangrijke rol speelde in handel, machtsuitoefening en uitbuiting in de Indonesische archipel. De gevolgen daarvan werken tot op de dag vandaag door: in de inzet van veel Molukse mannen in het koloniale leger van voormalig Nederlands-Indië (KNIL), in de gedwongen migratie van Molukse gezinnen naar Nederland in 1951, en in de aanwezigheid van Molukse Amsterdammers die de stad en haar cultuur mede vormgeven.
De wijk
De Nederlands-Molukse fotograaf Eva van Kesteren maakte voor de tentoonstelling een nieuwe reeks van 16 fotoportretten. De serie is gebaseerd op het begrip de wijk: de naam die veel Molukse gemeenschappen gaven aan de woonplekken waar zij na hun aankomst in Nederland vanaf 1951 gezamenlijk werden gehuisvest. Van Kesteren fotografeerde de geportretteerden in hun eigen wijk en creëert met deze fotoserie als het ware een nieuwe, hedendaagse wijk: een plek van ontmoeting, waar voorbijgangers kennismaken met de verhalen van Amsterdamse Molukkers.Een van de geportretteerden is Vanessa Wattimena, ook bekend als 'Nessie.' Zij groeide op in een Molukse wijk en zet zich in om Molukse cultuur en erfgoed zichtbaar te maken in Amsterdam. Met haar onderneming NESSIE en verschillende maatschappelijke projecten brengt zij mensen samen en houdt zij recepten en tradities levend.
Een ander verhaal komt uit een eerdere generatie en laat zien dat de geschiedenis van Molukkers in Amsterdam verder teruggaat dan 1951. Esther Apituley vertelt hoe haar grootvader, arts Hubertus Domingo Jan Apituley, al aan het begin van de 20ste eeuw naar Amsterdam kwam om geneeskunde te studeren. Hij behaalde in 1909 in Amsterdam zijn artsexamen en vestigde zich in 1924 met zijn gezin in de stad. Haar vader, Herman Apituley, werd vervolgens oogarts in Amsterdam-Noord
"De geschiedenissen van de Molukken en Amsterdam zijn al eeuwen met elkaar verweven," zegt Imara Limon, Hoofd Conservatoren van het Amsterdam Museum. "Die verbondenheid onstond in een koloniale context en werkt tot op de dag van vandaag nog door in families en gemeenschappen. Met deze tentoonstelling maken we zichtbaar hoe die geschiedenis onderdeel is van Amsterdam. Als netwerkmuseum werken we samen met partners in de stad om zulke verhalen te ontsluiten en een vaste plek te geven in de geschiedenis van Amsterdam."
"Samangat! betekent "Top!" De Molukkers, prachtig geportretteerd door de Nederlands-Molukse fotografe Eva van Kesteren, voelen zich vooral Amsterdammer en laten dat ook met trots op de tentoonstelling 'Samangat! Moluks in Amsterdam' zien en horen," aldus gastconservator Huib Akihary. "De geportretteerden hebben ieder hun eigen verhaal over hun Molukse roots, hun familiegeschiedenis en hun binding met Amsterdam en het zich boven al Amsterdammer voelen. Mooie verhalen over geluk, veerkracht, hoop en verbinding met elkaar en vooral met mede Amsterdammers. Wij zijn Amsterdammers en wij zijn Moluks: "Samangat!" Top!"
Aandacht voor de Moluks-Amsterdamse geschiedenis
Het herdenkingsjaar markeert 75 jaar sinds de aankomst van Molukse KNIL-militairen en hun gezinnen in Nederland. In Amsterdam vormt het een aanleiding om de Moluks-Amsterdamse geschiedenis zichtbaarder te maken en een brede plek te geven in het verhaal van de stad. Het Amsterdam Museum geeft hier samen met de gemeente Amsterdam en het Nationaal Slavernijmuseum invulling aan met de buitententoonstelling Samangat! Moluks in Amsterdam op de Kop van Java.De tentoonstelling sluit aan bij de toekomstige plek van het Nationaal Slavernijmuseum op de Kop van het Java-eiland. Het Nationaal Slavernijmuseum vertelt het hele verhaal van het Nederlandse slavernijverleden: van de Amerika's tot trans-Atlantisch en Indisch-Oceanisch. In de tussenperiode organiseert het museum programma's en pop-up tentoonstellingen over diverse onderwerpen in relatie tot het slavernijverleden en de doorwerking ervan in het hele Koninkrijk. In het kader van het herdenkingsjaar is in Hotel Jakarta Amsterdam, op loopafstand van Samangat!, een gratis presentatie te zien over de succesvolle Molukse voetbalsters Janny Timisela en Rocky Hehakaija.
De buitententoonstelling Samangat! Moluks in Amsterdam is te zien van 30 juli t/m 22 oktokber 2026 op de Kop van Java in Amsterdam en is gratis toegankelijk voor het publiek.
Over het Amsterdam Museum
Het Amsterdam Museum is een stadsmuseum dat sinds 1926 bewoners en bezoekers verbindt met de stad en met elkaar. Vanuit Amsterdam als 'metropool in het klein' verzamelen en presenteren wij objecten en verhalen die het verleden, heden en de toekomst van de stad belichten. De collectie omvat meer dan 100.000 objecten en beslaat ruim 750 jaar Amsterdamse geschiedenis, kunst en erfgoed. Het Amsterdam Museum ontwikkelt samen met uiteenlopende partners in de stad presentaties, publieksprogramma's en andere projecten op diverse locaties in Amsterdam.Het Amsterdam Museum is dagelijks te bezoeken op twee vaste locaties: Huis Willet-Holthuysen aan de Herengracht en Amsterdam in Motion in Cultuurpark Westergas. In het 17de-eeuwse grachtenpand Huis Willet-Holthuysen ontdekt de bezoeker historisch erfgoed én hedendaagse kunst. In Amsterdam in Motion staat de grootste multimediale stadsmaquette ter wereld centraal in een veelzijdig verhaal over Amsterdam en Amsterdammers. Ondertussen wordt de hoofdlocatie aan de Kalverstraat in nauwe samenwerking met de gemeente Amsterdam gerenoveerd tot het stadsmuseum van de toekomst.
Kijk voor meer informatie en onze actuele programmering op amsterdammuseum.nl.
