AMSTERDAM - Afscheidsrituelen verschillen per cultuur. Wereldwijd hebben mensen hun eigen gebruiken rondom het verwerken van rouw na de dood van een dierbare. Om je goed op een afscheid voor te bereiden kun je jouw wensen vast laten leggen. Bijvoorbeeld met een islamitische uitvaartverzekering, waarbij de afscheidsrituelen voor een islamitische begrafenis gerespecteerd worden.

Bloemen
Het leggen van bloemstukken is een populair afscheidsritueel dat in diverse culturen wordt gebruikt, zoals in het hindoeïsme, boeddhisme en in het christendom, maar ook bij atheïstische uitvaarten. Bloemen geven een persoonlijke invulling aan een afscheid. Vaak wordt er gekozen voor chrysanten, rozen of lelies. Maar er zijn ook culturen waarbij dit niet gebruikelijk is. Bij een islamitische begrafenis worden er doorgaans juist geen bloemen op het graf gelegd. Binnen de islam wordt een sober, simpel graf voorgeschreven, zonder versieringen.

Ritueel wassen
In Nederland kunnen nabestaanden, vaak met behulp van een uitvaartbegeleider, ervoor kiezen om het lichaam van een dierbare voor de laatste keer te wassen. In sommige religies is dit een standaard gebruik. Het maakt bijvoorbeeld deel uit van de traditionele Joodse begrafenisrituelen en is een belangrijk religieus gebruik binnen de islam. Hierbij wordt het lichaam van de overledene driemaal gewassen. Eerst met water doordrenkt met pruimenbladeren, dan met water doordrenkt met kamfer en als laatste met gezuiverd water.

Muziek
Bij een afscheid staat muziek ook centraal. Tijdens een uitvaart worden vaak nummers gespeeld die de overleden persoon mooi vond, of nummers die symbool staan voor iemands leven. Er kan ook gekozen worden voor live muziek, wat voor een nog hechtere sfeer en verbintenis zorgt tijdens het afscheid. In de Surinaamse cultuur is er vaak een live band aanwezig tijdens de begrafenis. Deze speelt vrolijke muziek terwijl de kist naar het graf gedragen wordt en de nabestaanden meedansen op de muziek. Het dansen wordt op die manier een vorm van rouwverwerking.

Moderne rituelen
Er komen steeds weer nieuwe afscheidsrituelen bij, vooral in de westerse cultuur. Je kan het zo gek niet bedenken of het is waarschijnlijk al mogelijk. Zo kun je jezelf bijvoorbeeld als hologram laten opnemen, zodat je in de toekomst zelf een speech kunt geven op je eigen uitvaart. Ook bieden veel uitvaartondernemers bijzondere locaties aan om de ceremonie te houden, zoals op het water in een boot, of je favoriete café. De belangrijkste factor in deze trend is dat men graag een persoonlijk afscheid wilt, waarin het leven op een authentieke manier wordt afgesloten en herdacht.